आँखा धमिलो देखिँदैछ? उमेरलाई मात्र दोष नदिनुहोस्!
“अलि धमिलो त देखिन्छ, उमेर पनि भयो नि!” — आँखाको समस्या हुँदा हामीमध्ये धेरैले दिने पहिलो जवाफ यही हो। तर आँखाले पनि कहिलेकाहीँ संकेत दिइरहेको हुन्छ, र ती संकेतलाई उमेरको नाममा बेवास्ता गर्नु ठीक हुँदैन।
रोचक कुरा के छ भने, हाम्रो आँखाले १० मिलियनभन्दा बढी फरक रंगहरू छुट्याउन सक्छ। यति धेरै काम गर्ने आँखालाई हामी भने दिनभर मोबाइल, कम्प्युटर र टिभीको स्क्रिनमा राखेर बेलुका “आँखा किन पोल्यो?” भनेर सोधिरहेका हुन्छौँ!
आँखाले समस्या बताउँदा सुन्ने कि स्क्रोल गर्ने?
आँखा रातो हुनु, बारम्बार दुख्नु, धमिलो देखिनु, टाउको दुख्नु वा दृष्टि बिस्तारै कमजोर हुँदै जानु सामान्यजस्तो लाग्न सक्छ। तर केही आँखाका रोगहरू सुरुवाती अवस्थामा खासै लक्षण नदेखाई पनि अघि बढ्न सक्छन्।
विशेषगरी Glaucoma (जलविन्दु) लाई “silent thief of sight” पनि भनिन्छ, किनकि यसले सुरुमा स्पष्ट लक्षण नदेखाई दृष्टि स्नायुमा क्षति पुर्याउन सक्छ। त्यसैले दृष्टि ठीकै छ जस्तो लागे पनि समय–समयमा आँखा जाँच गराउनु उपयोगी हुन्छ।
मोतियाविन्दु भनेको बुढेसकालको टिकट होइन
मोतियाविन्दुमा आँखाभित्रको प्राकृतिक लेन्स धमिलो हुँदै जान्छ, जसका कारण संसारलाई सफा क्यामेराको सट्टा कुहिरो लागेको लेन्सबाट हेरेजस्तो लाग्न सक्छ।
आवश्यक परेमा Phacoemulsification (फेको) प्रविधिबाट मोतियाविन्दुको शल्यक्रिया गर्न सकिन्छ। उपयुक्त बिरामीमा यसले सानो चीरा र तुलनात्मक रूपमा छिटो recovery मा सहयोग गर्न सक्छ।
बच्चाको आँखामा “पछि हेरौँला” कहिलेकाहीँ महँगो पर्न सक्छ
बच्चाले “मलाई त राम्रोसँग देखिन्छ” भनेको भरमा उसको दृष्टि पूर्ण रूपमा ठीक छ भन्ने हुँदैन। भेंगापन, दृष्टि असन्तुलन वा binocular vision सम्बन्धी समस्या समयमै पहिचान गर्नु महत्वपूर्ण हुन्छ।
बालबालिकाको दृष्टि विकाससँग सम्बन्धित समस्याका लागि Pediatric Orthoptics जस्ता विशेषज्ञ सेवाले मूल्याङ्कन र व्यवस्थापनमा सहयोग गर्न सक्छ।
आँखाको उपचार भनेको केवल चश्मा लगाउनु मात्र होइन
आँखाको समस्या व्यक्ति र रोगअनुसार फरक हुन्छ। कसैलाई सामान्य दृष्टि परीक्षण र चश्मा पर्याप्त हुन सक्छ भने कसैलाई लेजर, औषधि वा शल्यक्रिया आवश्यक पर्न सक्छ।
त्यसैले आँखाको स्वास्थ्यमा प्रयोग हुने केही प्रमुख सेवाहरूमा:
- दृष्टि तथा सम्पूर्ण आँखा परीक्षण
- मोतियाविन्दुको Phaco surgery
- Glaucoma परीक्षण तथा follow-up
- YAG Laser
- Retina तथा Cornea सम्बन्धी सेवा
- Pediatric Orthoptics
- Low Vision Assessment
- Pterygium surgery
- चश्मा तथा Contact Lens सम्बन्धी सेवा
यीमध्ये कुन सेवा आवश्यक छ भन्ने कुरा लक्षण र परीक्षणपछि विशेषज्ञ चिकित्सकले निर्धारण गर्छन्।
२०–२०–२० नियम: आँखाका लागि सानो ब्रेक
लामो समय स्क्रिन हेर्दै हुनुहुन्छ? २०–२०–२० नियम सम्झनुहोस्: हरेक २० मिनेटमा, करिब २० फिट टाढाको वस्तुलाई कम्तीमा २० सेकेन्ड हेर्नुहोस्।
र अर्को कुरा—मोबाइलको brightness घटाएर आँखालाई खुसी पार्ने प्रयास राम्रो हो, तर रातभर मोबाइल हेरेर बिहान “आँखा कमजोर भयो कि?” भनेर Google गर्नु चाहिँ अलि ढिलो रणनीति हुन सक्छ!
कहिले तुरुन्त आँखा जाँच गराउने?
अचानक दृष्टि कम हुनु, अचानक धमिलो देखिनु, आँखामा तीव्र दुखाइ हुनु, अत्यधिक रातोपन, प्रकाश वरिपरि घेरा देखिनु वा दृष्टिमा अचानक असामान्य परिवर्तन आउनुजस्ता अवस्थामा ढिला नगरी विशेषज्ञसँग परामर्श लिनुहोस्।
झापामै आँखा जाँच र उपचार
आँखाको समस्या देखिएपछि हतारमा ठूलो सहर वा टाढा जानैपर्छ भन्ने छैन। ओम साई पाथिभरा हस्पिटल, भद्रपुर मा सामान्य आँखा परीक्षणदेखि मोतियाविन्दु, Glaucoma, Retina, Cornea, Pediatric Orthoptics, Low Vision, YAG Laser तथा विभिन्न आँखा शल्यक्रियासम्बन्धी सेवाहरू उपलब्ध छन्।
तर सबैभन्दा महत्वपूर्ण कुरा अस्पतालको नाम होइन—आँखाले दिएको संकेतलाई समयमै बुझ्नु हो।
किनकि चश्मा फेरिएला, मोबाइल फेरिएला, स्क्रिन पनि फेरिएला… तर आँखाको दृष्टि जोगाउनु भनेको अलि गम्भीर कुरा हो।
आँखाले देख्न छोडेपछि होइन, देखिरहेकै बेला यसको ख्याल गरौँ।
परामर्श वा अपोइन्टमेन्टका लागि सम्पर्क गर्नुहोस्:
9852623023, 9852623032, 9852623035, 9852678820
Website: www.omsaipathibharahospital.com